^Naar boven

  • 1 Jenever, jenever en nog eens jenever
    De jenevers die zijn geproefd op de eerste proeverij van het Purmerends Proefgenootschap in oktober 2011
  • 2 Gezelligheid alom!
    Een sfeerbeeld van een van de proeverijen in Proeflokaal Bakker op de Koemarkt te Purmerend.
  • 3 Een van de proeverijen
    Gedurende het winterseizoen vinden er bijna maandelijks proeverijen plaats op de derde woensdag van de maand.
  • 4 Whiskyproeverij
    De verschillende soorten whisky die zijn geproefd op de eerste whiskyproeverij van het Purmerends Proefgenootschap.
  • 5 De proefopstelling...
    Het zijn per proeverij maar kleine glaasjes en die worden maar voor een klein deel volgeschonken. Het gaat om de kwaliteit, niet de kwantiteit.


De volgende proeverij is gepland op:

De eerstvolgende proeverij is op woensdag 21 november 2018.

19 oktober 2011: Jenever Proeverij

Inleiding over jenever.

Jenever is een uit graan verkregen distillaat waarin jeneverbessen zijn verwerkt. Rond 1900 kwamen er nieuwe distilleermethoden met andere grondstoffen, zoals de suikerbiet. Dat leverde de jonge jenever op. Met de nieuwe manier van distilleren kon aan de vraag naar goedkopere jenevers worden voldaan. Oude jenever is dus op de oude manier (op basis van graan) bereid.

1e proef, Roggenaer van stokerij de Ooievaer.

Jenever op basis van rogge gestookt met fijne kruiden en op fust gerijpt. Van oorsprong A. Van Wees anno 1883 en de Haagse distilleerderij De Ooievaar anno 1782 vormen nog steeds een familiebedrijf met inmiddels de 3e generatie aan het roer. Momenteel worden in de stokerij in de Jordaan hier 17 jenevers gestookt en nog tal van oude Hollandse likeuren.

Het stoken van jenever, de branderij

Bij het stoken van jenever worden al vanaf de 17e eeuw granen tot mout verwerkt. De volgorde is als volgt:

  • Graan weken en ontkiemen, waardoor er enzymen ontstaan die de zetmeel omzetten in suikers;
  • Eesten, het drogen of branden (hierdoor stopt het kiemen) van het graan, waarna het wordt verschroot;
  • Beslag maken door water en gist toevoeging. De mout-enzymen zetten zetmeel om in suikers, en de gist zet de suikers weer om in alcohol;
  • Distillatie, 1e ruwnat 20%, 2e enkelnat 30%, 3e bestnat of moutwijn 46%. Het residu dat ontstaat na de eerste distillatie (ruwnat) heet spoeling en wordt verkocht als varkensvoer.

2e proef, Korenwijn

Basis is moutwijn, die voor min. 51% bestaat uit verschillende soorten koren als gerst, rogge, mais en spelt. Minimaal een jaar of langer gelagerd.

Distilleerderij

Voorgaand proces vond allemaal plaats in de branderij, en nu gaan we van de moutwijnbasis verschillende soorten jenever destilleren. Hier krijgt het eindproduct zijn eigen karakter. De distillateur verwerkt de moutwijn door hem nog 1x te distilleren tot 75%. Hieraan voegt men dan de jeneverbes en/of kruiden aan toe, waardoor de uiteindelijke smaak ontstaat. Kruiden die worden gebruikt zijn o.a. alsem, koriander, karwij en St. Janskruid. Vaak worden de distillaten gemengd en op vaten gelagerd.

3e proef, Zeewierjenever van Rutte

Ambachtelijk gestookte jenever die 6 weken heeft getrokken met kombu zeewier uit Japan. Rutte is momenteel bezig een eigen teelt te creëren.

Rutte & Zn is een ambachtelijke distilleerderij in Dordrecht. De gemaakte producten bestaan onder andere uit jenever, likeur en eau-de-vie. Daarnaast worden er allerlei seizoensgebonden producten gemaakt, zoals wildfruitlikeur en sleedoornlikeur. In totaal beslaat het assortiment zo'n 55 distillaten.

Rond 1830 vestigde Simon Rutte zich in Dordrecht en in 1872 betrok hij een pand in de Vriesestraat waar de distilleerderij en de winkel zes generaties later nog gevestigd is. In de voormalige woonkamer is nu de Proefkamer en Museum Rutte ingericht.

Moderne bereiding

Begin 1900 nieuwe methode (kolomdistillatie), sneller en continu. Meer opbrengst en goedkoper. Alcohol 96% kan voor meerdere doeleinden worden gebruikt.

4e proef, Zuidam 3jr

Gevestigd te Baarle Nassau sinds 1975. De mout wordt gemalen door Nederlandse molens te Uden, Ulvenhout, Dordrecht en
Kessel, zodat het Nederlands erfgoed in stand wordt gehouden. We proeven een drie jaar oude jenever van eerste lagering, dus niet vermengd met andere vaten. Dit alles is terug te vinden op het etiket.

Jeneversoorten

Graanjenever, 35% - 38%
Dubbele graanjenever of extra gebeide is een hogere storting aan mout.

Oude jenever, 38% min. 20% moutwijn en jeneverbessen bevatten.
Kan gelagerd zijn waardoor een lichtgele kleur ontstaat.

Moutwijnjenever, de traditionele basis na 3x distilleren en na een 4e x met toevoeging
van kruiden. Altijd minimaal 1 jaar gelagerd.

Korenwijn, zie proef 2

 

5e Proef, Filliers 8 Deinze België

Produceert vooral veel moutwijn voor andere distillateurs, dus ook voor Rutte en Van Wees. Filliers produceert onder eigen merknaam: Jonge, Oud, oude 5 en oude 8. Vele vruchten likeuren.

Het bedrijf werd opgericht rond 1880 door Kamiel Filliers, die toen een vergunning kreeg om jenever te stoken op zijn boerderij. Zodoende kon hij zijn zelf gekweekt graan in de winter verwerken tot jenever. De uitbating kwam er in de plaats van de in 1863 door brand geteisterde landbouwstokerij van zijn oom Ferdinand Bernard Filliers.

Dit gebeurt tot op heden nog altijd onder het beheer van dezelfde familie, maar dan wel de vijfde generatie. Vandaar de uitspraak: Van korrel tot borrel.

Copyright © 2011-2016 Purmerends Proefgenootschap